Van harte welkom.
Herken je dat?
Je geweten laat je niet los.
Iets verzwijgen voor je vriendin.
Een kasverschil uitleggen aan je baas.
Toegeven dat je van je moeder stal.
Twijfel. Spijt.
Schoon schip maken of niet?
Amsterdamse kerkgangers kenden dit. Wie niet?
Daar heeft de Rooms Katholieke Kerk unieke biechtgelegenheden voor.
De Onze Lieve Vrouwekerk heeft er maar liefst acht vaste en één reserve!
Meer dan in welke Amsterdamse kerk dan ook.
Waarom een biecht?
Men biecht om vrede te (her)vinden in het hart.
Anoniem. Beschermd door het biechtgeheim.
Om goed deel te nemen aan de H. Mis.
Om verder te kunnen met het leven.
Hoe helpt de kerk?
Met doordachte gebeden, preken en aansprekende vormgeving.
Inspirerende achtergrond verhalen van Johannes de Doper.
Die mensen wees op misstappen. Soms ernstige.
Verbergen of uitspreken?
Eerlijk zijn over jezelf of leven met de leugen?
Maskers op of af?
Hier ontdek je hoe het verhaal van de Johannes de Doper inspireert.
Ontdek het in de vormgeving!
Sierboog
Kijk, zie en lees
Sierboog met oudhollandse Bijbelteksten:
U ziet boven de biechtstoel, links en rechts:
Links: “Draagt waardige vruchten van boetevaardigheid” (bekering)
Rechts: “Zie het Lam Gods dat de zonden van de wereld wegneemt” (Bij wie je moet zijn)
Houtsnijwerk, detail getekend (AI)
Kijk, zie en lees
Houtsnijwerk
Misleiding en veroorzaker van schuld, onrust en onvrede: een demon
Leiding naar onschuld, rust en vrede: Maria van Christus Jezus
Beeld van Johannes de Doper, getekend (AI)
Kijk, zie en lees
Beeld van Johannes de Doper
Een goudkleurige schaal met daarop afgebeeld een lam,
De rechterhand die wijst naar het lam op de goudkleurige schaal,
Rust, lees, begrijp
Wat is de achtergrond van de vormgeving?
Klik hieronder en ontdek.
“Stel: je geweten knaagt. Je overweegt te biechten. Doe ik het wel of niet? De stap zetten naar de biechtstoel kan spannend zijn. Waarom voelt dat zo?
De biechtdrempel zit in je hoofd.
Het is de moeite om je fouten hardop te zeggen. Dat komt door 4 menselijke gevoelens:
Schaamte: Bang wat de priester denkt
Kwetsbaarheid: Je geeft je bloot, dat voelt onveilig
Trots: Moeilijk toegeven dat je fout zat
Schuld: Je fouten voelen te zwaar om uit te spreken
Waarom toch biechten?
Er is ook een kracht die uitnodigt:
Geen straf, maar kwijtschelding: De priester veroordeelt niet. Hij helpt helen.
Priesters schrikken nergens van: Ze hebben alles al gehoord. Respect voor eerlijkheid.
Biechtgeheim is absoluut: Wat je zegt, blijft tussen jou, priester en God.
Het geeft lucht: Uitspreken maakt je hoofd leeg. Schone lei.
De strijd herkenbaar in hout
Kijk naar de boog: zie de demon en Maria
De demon houdt tegen. Maria help en wijst naar het Lam Gods
Die strijd in je hoofd is normaal. De kunst herinnert eraan.
Johannes leefde 2000 jaar geleden. Hij riep mensen op om hun leven te beteren. Om zich voor te bereiden op de komst van de Messias. De kronkelpaden recht te maken. Confronterend, zeker voor gezagdragers en machthebbers. Uiteindelijk is hij er om onthoofd.
Johannes de Doper was een Joodse profeet uit de eerste eeuw en een neef van Jezus. Hij speelde een belangrijke rol bij de overgang naar het christendom door mensen voor te bereiden op de komst van de Messias.
Leven in de woestijn
Johannes koos voor een eenvoudig en teruggetrokken leven in de woestijn van Judea. Hij droeg een mantel van kameelhaar en leefde van wat de natuur hem bood, zoals sprinkhanen en wilde honing. Vanuit de woestijn riep hij mensen op om bewuster en rechtvaardiger te gaan leven.
De betekenis van de doop
Zijn oproep bleef niet onopgemerkt; veel mensen trokken naar hem toe bij de rivier de Jordaan. Als uiterlijk teken van een nieuw begin en het achterlaten van fouten, dompelde hij zijn volgelingen onder in het water. Dit ritueel gaf hem zijn bekende naam. Het hoogtepunt van zijn werk was de doop van Jezus, die hij herkende en introduceerde als de Messias.
Een tragisch einde
Johannes nam geen blad voor de mond, ook niet tegenover de elite. Toen hij de Joodse vorst Herodes Antipas aansprak op zijn huwelijkskeuze, liet de koning hem gevangenzetten. Na een conflict aan het hof werd Johannes uiteindelijk in de kerker onthoofd.
Dit zei Jezus over Johannes de Doper
Toen hij runderen van farizeeën en sadduceeën in groten getale tot zijn doop zag komen, sprak hij tot hen: 'Adderengebroed, wie heeft u op de gedachte gebracht de komende toorn te ontvluchten? Brengt dus vruchten voort die beantwoorden aan uw bekering [...].'" (Matteüs 3:7-8)
De vormgeving van de biechtstoel Johannes de Doper helpt de kerkganger over de biechtdrempel. Door te laten zien: kijk jezelf eerlijk aan, noem de zonde bij naam, en maak ruimte voor de weg vrijmaakt voor de Liefde van Christus.
Als Johannes de Doper, die daartoe heeft opgeroepen, het heeft voorgeleefd, én er zijn hoofd voor verloor: als hij niet helpt, wie dan wel?
De keuze voor Johannes de Doper bij de vormgeving van de biechtstoel is geen toeval. Zijn optreden in de Bijbel sluit namelijk goed aan bij de innerlijke strijd die mensen voeren die voor de biechtdrempel staan. De vormgeving wordt op verschillende manieren verlaagt
1. Hij vraagt zonder blikken of blozen om bekering
Johannes maakt de keuze heel simpel en zwart-wit: ga je verder op de verkeerde weg, of keer je om? Biechten betekent simpelweg 'ja' zeggen tegen die omkeer. Niet biechten is 'nee' zeggen.
"In die tijd trad Johannes de Doper op en predikte in de woestijn van Judea: 'Bekeer u, want het Rijk der hemelen is nabij.' Deze toch is het die de profeet Jesaja bedoelde, toen hij zeide: Een stem van iemand die roept in de woestijn: Bereidt de weg van de Heer, maakt zijn paden recht." (Matteüs 3:1-3)
2. Hij toont wat 'dwalen' is, zonder opsmuk
Johannes keek door maskers heen en spaarde niemand. Hij noemde de religieuze leiders die vroom kwamen doen zelfs "adderengebroed". Dat klinkt hard, maar het kan helpen om wakker te schudden uit een houding van schijnheiligheid.
Voor diegene die voor de biechtdrempel staat heft het de angst voor 'vroom doen' op: Je hoeft je in de biechtstoel niet perfect te zijn of beter voor te doen dan je bent. De biechtstoel is een 'no-nonsense'-plek.
Geen privileges of status: Status, afkomst of een mooie buitenkant tellen niet. Iedereen is gelijk.
De zorgvuldig opgehouden façade mag wegvallen. Je hoeft je slechte kanten niet mooier te maken; Johannes legt de vinger al op de zere plek. Die pijn bepaalt de keuze: loop je weg, of word je eerlijk?
"Toen hij runderen van farizeeën en sadduceeën in groten getale tot zijn doop zag komen, sprak hij tot hen: 'Adderengebroed, wie heeft u op de gedachte gebracht de komende toorn te ontvluchten? Brengt dus vruchten voort die beantwoorden aan uw bekering [...] en beeldt u niet in dat gij bij uzelf kunt zeggen: Wij hebben Abraham tot vader.'" (Matteüs 3:7-8)
3. Hij wijst direct naar Christus
Johannes stelt niet zichzelf centraal, maar wijst de weg naar de oplossing. Hij leert de kerkganger dat je met je schuld en je fouten niet bij hem moet zijn, maar bij Jezus. Zijn uitgestrekte hand in het houtsnijwerk herinnert je eraan dat er na de strenge woestijnwoorden direct een aanbod van vergeving klaarligt. Biechten is met een gezond portie vertrouwen 'ja' zeggen tegen dat aanbod van Christus om je zonden weg te nemen.
"[...] Hij die na mij komt, is sterker dan ik, en ik ben niet waardig Hem van zijn sandalen te ontdoen. Hij zal u dopen met de heilige Geest en met vuur." (Matteüs 3:11)
Kortom: Johannes de Doper haalt de druk weg dat je aan een bepaald 'heilig' plaatje moet voldoen. Hij nodigt de zoeker uit om te breken met de schijn en met niets anders dan de rauwe, eerlijke realiteit over de drempel te stappen.
Welke basis had zijn optreden? Het antwoord ligt in 3 dingen: 1. Zijn opvoeding in een priesterfamilie, 2. Een bijzonder moment al voor zijn geboorte en 3. Een ervaring bij de rivier de Jordaan.
Johannes wist al van vergeving vóór de tijd van Jezus.
Niet uit zichzelf. Door zijn achtergrond en ervaringen.
1. Opgevoed door zijn ouders Elisabeth en Zacharias
Johannes groeide op in een priestergezin.
Zijn vader diende in de tempel. Zijn moeder kende de oude teksten.
Zo leerde hij van jongs af: God vergeeft wie berouw toont.
“Zijn hand ontfermt zich van geslacht tot geslacht”
2. In de schoot van zijn moeder
Al vóór zijn geboorte gebeurde iets bijzonders.
Toen Maria, zwanger van Jezus, Elisabeth bezocht…
Sprong het kind in Elisabeths schoot op van vreugde.
Voor gelovigen was dat een teken: Johannes herkende Jezus al.
De Bijbel zegt: hij was “vervuld van de Heilige Geest”
3. Elisabeth erkende Maria als moeder van haar Heer
Elisabeth riep uit: “Waaraan dank ik dat de moeder van mijn Heer tot mij komt?
Voor katholieken is dit de eerste erkenning van Maria.
Johannes groeide dus op met die boodschap.
4. Contact in hun jeugd
Ze waren familie. “Elisabeth was verwant aan Maria”
Waarschijnlijk ontmoetten Jezus en Johannes elkaar op feesten.
Johannes groeide zo op met het idee: er komt iemand groter dan ik.
5. De ervaring bij de Jordaan
Zijn zekerheid werd volkomen bij de doop.
Volgens het evangelie opende de hemel. Mt 3:16.
Een stem klonk: “Dit is mijn geliefde Zoon” Mt 3:17.
Daarom wees Johannes: “Zie het Lam van God” Joh 1:29.
Voor christenen kwam vergeving door Jezus. Niet door Johannes’ doop.
Zijn missie was al voorspeld.
Drie teksten uit het Oude Testament wezen naar Johannes de Doper:
Jesaja 40:3: “Een stem roept in de woestijn: bereid de weg van de Heer”
Maleachi 3:1: “Ik zend mijn bode voor Mij uit”
Maleachi 4:5-6: “Hij zal komen in de geest van Elia”